“Ik heb alle diploma’s, ben zo vaak gecertificeerd dat ik er een grote kamer mee kan behangen, en heb nu meer dan 10 teams gedaan. Toch is niemand volledig tevreden met mijn werk als Scrumaster, hoe dan, hoe kan dat? Ik weet toch alles, ik ken de Scrumguide uit mijn hoofd?

Ik pas duidelijk en steeds opnieuw exact de scrumguide toe en wijs mijn team elke keer op alle waarden en principes uit het Agile Manifest. Maar het werkt gewoon niet, alle teams zijn gewoon te stom om het te begrijpen!!”

Of?

Nee, dit gaat niet echt over mij maar ik had het kunnen zijn. Als je de techniek beheerst maar niet in staat bent om de communiceren dan wordt het beheersen van de techniek vanzelf betekenisloos en hol.

Ik vind communicatie zo belangrijk dat ik vaak “de 3 C’s” roep (communicatie, communicatie, communicatie).

Communicatie is meer dan een mail sturen, meer dan de ander vertellen hoe het zit, meer dan gelijk krijgen. Bij communicatie gaat het om spreken, luisteren, doorvertalen en terugvragen.

Een tweetal definities die mij aanspreken:

  • “Communicatie is het scheppen van gemeenschappelijke betekenis” (hoogleraar communicatie Gisela Redeker)
  • “Communicatie is de uitwisseling van symbolische informatie, die plaatsvindt tussen mensen
    die zich bewust zijn van elkaars aanwezigheid, onmiddellijk of gemedieerd.
    Deze informatie wordt deels bewust, deels onbewust gegeven, ontvangen en geïnterpreteerd.” (sociaal psycholoog Frank Oomkes)

Twee woorden vallen in de definities op, dat zijn “gemeenschappelijk” en “uitwisseling”. Beide kunnen slechts plaatsvinden als we echt naar elkaar willen luisteren. De grootste valkuil is het doen van aannames die ik ook wel “niet getoetste feiten” noem.

Een voorbeeld:

“Nee hoor, het overleg is om 3 uur!”, “Wat? Je bent gek, het is altijd om 2 uur in de grote zaal”.
Dit is geen communicatie maar slechts poneren van eigen standpunt als voldongen feit. Had men gecommuniceerd, een gemeenschappelijke betekenis / uitwisseling, dan was het waarschijnlijk zo gegaan:
“Nee hoor, het overleg is om 3 uur! Nee joh, dat is was de bedoeling maar is later teruggedraaid. Wat dom van ons dat we dat jou niet verteld hebben. Je kunt toch hopelijk wel? Aha, geen punt, ik ben er bij.”.

Zie het als een auto besturen. Besturen is het technisch goed sturen, de koppeling bedienen, schakelen en netjes gas geven maar dat maakt nog niet dat je kunt autorijden. Autorijden is naast besturen inzicht, anticiperen en communicatie met je mede weggebruikers een voorwaarde om veilig voor jezelf en de anderen door het verkeer te bewegen.
Maar je moet je ook steeds verbeteren en leren van elke rit, inspelen op steeds een andere situatie en jezelf steeds uitdagen een beter chauffeur te worden door verder vooruit kijken, meer afstand houden en meer.

Een voorbeeld:
Ik kan mij netjes aan de maximum snelheid houden van 100km/u, maar als mijn voorganger, of zijn voorganger, (plotseling) afremt zal ik daar op in moeten spelen om een botsing te voorkomen. Als ik rem gaan mijn remlichten branden zodat ik met de andere weggebruikers communiceer over wat ik ga doen. Net als richting aangeven als ik van rijbaan wissel.

Zo is het ook als Scrummaster, je beweegt door het verkeer van de samenwerking in het team, met het team maar ook met de omgeving van het team. Je moet luisteren, coachen, trainen, innovatief zijn, laten zien wat je doet, kunnen veranderen en steeds uitdagen (ook jezelf) om naar verbeteringen te zoeken. Deze vaardigheden leer je niet bij de trainingen die ik ken maar die volgens mij essentieel zijn om een complete Scrumaster te zijn.

Eigenlijk zou je pas Scrummaster gecertificeerd mogen worden als je de soft skills, naast de technische vaardigheden, geleerd en geoefend hebt. Dit is een warm pleidooi om ons vak van Scrummaster volwassener te maken en de soft skills (sociale en coaching vaardigheden) in de opleiding en certificering een plek te geven.

 Happy scrumming.

Martin